Wysokie ceny nieruchomości i rosnące stopy procentowe zmusiły wielu Polaków do odłożenia zakupu mieszkania. Osoby, które posiadają gotówkę lub wysoki wkład własny, powinny jednak znów rozważyć tę decyzję. Wbrew pozorom to dobry czas dla inwestujących w nieruchomości. 

Już teraz możemy stwierdzić, że 2022 r. był historyczny dla rynku kredytów. Nowelizacja rekomendacji, nakazująca bankom wyliczanie zdolności kredytowej z buforem aż 5 p.p., praktycznie zamroziła hipoteki. Polacy, którzy posiadali już pożyczkę, odczuli z kolei systematyczne zmiany stóp procentowych, przekładające się na coraz wyższe raty.

Pocieszeniem niech będzie to, że stopy procentowe w końcu zaczną spadać. Zgodnie z wieloma prognozami zmiany odczujemy już w II połowie 2023 r. Jak pokazują dane, wartość nieruchomości zawsze długookresowo rośnie. Jeśli posiadamy więc wkład własny na poziomie przynajmniej 30–40 proc., kredyt na nieruchomość inwestycyjną może być opłacalnym rozwiązaniem. Rosnąca wartość inwestycji sprawia, że obciążenie finansowe po czasie przechodzi w zysk.

Raty kredytu składają się w końcu z kapitału i odsetek. Można stwierdzić, że wyłącznie odsetki są realnym kosztem kredytobiorcy, ponieważ kapitał z raty na ratę kumuluje się na rzecz właściciela. Tym samym z miesiąca na miesiąc spłacamy coraz większą część mieszkania, inwestując tym samym w naszą przyszłość.

Zysk z nieruchomości dodatkowo podbija rynek najmu, który jest obecnie bardzo chłonny. Inwestycja zrealizowana w dobrym standardzie i świetnie skomunikowana z centrum może przynosić profit przez cały rok. Jeśli kupimy na kredyt mieszkanie inwestycyjne i będziemy je wynajmować, to już po 10 latach możemy powiększyć majątek nawet o kilkaset tysięcy złotych.

Skąd pewność, że wartość nieruchomości będzie wciąż rosnąć? Wskazują na to: dane historyczne, korelacja cen nieruchomości ze średnim wynagrodzeniem, które w Polsce wciąż rośnie, oraz fakt, że nieruchomości bardzo dobrze radziły sobie w czasie poprzednich kryzysów. Podczas poprzedniej recesji, gdy indeks WIG odnotował drastyczny spadek rzędu 70 proc., a wartości srebra i globalnego rynku akcji zmalały o 55 proc., inwestorzy tracili na nieruchomościach najwyżej 8 proc., czyli stosunkowo niewiele w porównaniu z pozostałymi aktywami.

Jest jeszcze jeden aspekt, który będzie miał wpływ na kształtowanie się cen nieruchomości. To wstrzymanie projektów deweloperskich. Drastyczne ograniczenie sprzedaży kredytów powoduje, że ceny mieszkań w wybranych segmentach (zwłaszcza popularnym) chwilowo zatrzymały się lub nawet spadają. Deweloperzy odkładają więc wdrożenie projektów na lepszy okres, kiedy sytuacja gospodarcza będzie już bardziej stabilna. Szacuje się, że liczba nowych inwestycji w wybranych firmach zostanie zredukowana nawet o 80 proc. Biorąc pod uwagę fakt, że proces deweloperski średnio trwa ok. 24 miesiące, już w przyszłym roku możemy spodziewać się luki podażowej, która znów podbije wzrost cen mieszkań.

Nie mam wątpliwości co do tego, że rynek nieruchomości to dziś rynek inwestora. Osoby, które będą potrafiły odpowiednio wykorzystać ten czas i skłonność deweloperów do negocjacji, mogą wiele zyskać.

Autor:

Piotr Tarkowski od kilkunastu lat związany z branżą, ekspert rynku nieruchomości miesięcznika „Manager”

Mało kto zdaje sobie sprawę z tego, że od czasów, gdy w 1952 roku odkryto zjawisko osteointegracji – stałego połączenia z kością tytanowego elementu – zaczęła się prawdziwa rewolucja w stomatologii, dzięki której wymyślono implanty dentystyczne. Powodzenie implantów bierze się stąd, że doskonale zastępują używane dotychczas protezy zębowe dając użytkownikowi nie tylko komfort noszenia, ale przede wszystkim więcej pewności siebie i lepszej samooceny. Tak jak medycyna stale podlega postępowi, tak i implantologia nie stoi w miejscu, a my pacjenci możemy czerpać z jej zdobyczy więcej i więcej. O jej ciekawych najnowszych osiągnięciach mówi ekspertk Michał Kort z kliniki Implantik.

Jest pan znany w branży z prac badawczo-rozwojowych, dzięki którym stale wprowadza pan własne produkty. Jakie są to produkty i co daje pacjentowi ich zastosowanie?

Wraz z zespołem prowadzimy prace badawczo-rozwojowe mające na celu doskonalenie procesów wytwórczych konstrukcji protetycznych. Stale ulepszane korony, mosty i licówki dają pacjentom coraz wyższy komfort użytkowania, a jednocześnie estetykę. Dodatkowo w oparciu o nasze doświadczenie i dostępne innowacyjne technologie opracowaliśmy też autorski program rekonstrukcji zgryzu Implantik Digital. Jest to schemat postępowania, który pozwala na uzyskanie precyzyjnego, estetycznego i funkcjonalnego uzupełnienia protetycznego w odniesieniu do stawu skroniowo-żuchwowego, napięcia mięśniowego oraz układu kostnego tak, aby pacjent mógł dłużej cieszyć się nowym uzębieniem. Ze względu na innowacyjność tej procedury, stale testujemy jej zastosowanie na zainteresowanych. Jak na razie efekty są bardzo zadawalające.

Zabiegi implantologii są dosyć skomplikowane w stosunku do innych form uzupełnienia zębów. Czy stosuje się w nich znieczulenie ogólne?

Zawsze stosuje się znieczulenie, ponieważ mamy tu ingerencję w tkankę miękką skalpelem. Zwykle wystarczy znieczulenie miejscowe, ale my poszliśmy o krok dalej i dla osób cierpiących na dentofobie oraz choroby o podłożu neurologicznym stosujemy nawet znieczulenie ogólne. Taką możliwość daje nam specjalne urządzenie do znieczulenia ogólnego, sala zabiegowaoraz współpraca ze specjalistami od anestezjologii i przeszkolonym personelem pomocniczym. Oczywiście tam, gdzie nie trzeba znieczulenia ogólnego, nie stosujemy tego rozwiązania. Dobrze jest, gdy nasi pacjenci otaczani są opieką psychologiczną podczas całej tej procedury leczniczej.

Podobno w stomatologii pacjenci coraz częściej pytają o zabiegi znane z kosmetologii – endermologią – czy taki zabieg jest częsty?

Endermologia to masaż podciśnieniowy, którego zadaniem jest oddziaływanie na tkankę łączną. Tylko endermologia jest w stanie w naturalny i szybki sposób pobudzić naszą skórę do produkcji elastyny, fibroblastów i kwasu hialuronowego. Właśnie dlatego cieszy się takim powodzeniem w kosmetologii. W stomatologii wykorzystywane są zabiegi endermologii i lasera jako doskonałe uzupełnienie regeneracyjne tkanek przed i po pozabiegowo. Zwłaszcza po implantacji i zabiegach chirurgicznych. Holistyczne podejście daje pacjentowi poczucie pełnego bezpieczeństwa. Nie ma wielu klinik w Polsce, które mają aż tak szeroki wachlarz zabiegów. To dlatego jesteśmy członkami elitarnej grupy (Internationale Team For Implantology), która potwierdza nasze kompetencje implantologiczne.

Czy Polacy przejmują się wyglądem zębów? Czy dużo w Polsce wykonuje się leczenia ortodontycznego?

Coraz więcej na szczęście. Nie mogę wypowiadać się w liczbach za inne kliniki, bo tego nie wiem. Moja posiada Diamentowy Status Kliniczny z tytułu realizacji bardzo dużej ilości procedur w leczeniu ortodontycznym w systemie alignerowym (nakładkowym). Od 2014 r przeprowadziliśmy przez nie około 400 pacjentów. Doświadczenie budowane latami przekłada się na swobodę naszego działania, a to na bezpieczeństwo i efekt ostateczny leczenia ortodontycznego. Implantik stała się Centrum Projektowym wiodącego na rynku producenta aparatów alignerowych. Alignery mają formę przezroczystych nakładek dopasowanych do łuków zębowych, dlatego są prawie niezauważalne. Dodatkowo można je zdejmować i zakładać samodzielnie.

Co jeszcze powinno znaleźć się w nowoczesnej klinice stomatologicznej?

Bardzo ważne i w zasadzie już traktowane jako podstawowy instument, używany w nowoczesnej cyfrowej stomatologii, są drukarki 3D. Służą one przede wszystkim do wykonywania szablonów wszelkiego rodzaju wstępnych projektów uzębienia typu wax up, mock up oraz szablonów implantologicznych. Dają one pacjentowi przewidywalność na każdym etapie leczenia. Warto dysponować na miejscu nawet 2 sztukami, aby nikt nie musiał czekać z procedurą leczenia.

Implantologia to dziedzina stomatologii skupiająca tylko wybitnych w swoim fachu, czy też każdy dentysta może zostać implantologiem?

Przyjęło się mówić, że głównie tych wybitnych, bo jest to dziedzina zdecydowanie bardziej wymagająca niż zwykłe leczenie dentystyczne. Ale ja osobiście staram się ciągle powiększać to elitarne grono ekspertów stomatologii. Z mojej inicjatywy dwa lata temu powstał pierwszy na świecie klub dla techników dentystycznych stworzony w ramach ITI w 50 letniej historii tej organizacji. Jestem dyrektorem sekcji International Team for Implantology (polecam przeczytać https://www.iti.org/about/who-we-are.) ITI powstał w 1980 roku jako sojusz interdyscyplinarnych specjalistów. Celem organizacji było dobrowolne i idealistyczne prowadzenie badań i rozwoju w nowo rozwijającym się obszarze medycyny implantologicznej. Głównymi architektami ITI byli profesor André Schroeder z Berna i dr hc Fritz Straumann z Waldenburga. Według profesora Schroedera „Badania medyczne wymagają niezależności, otwartej przestrzeni i możliwości dyskusji”. Te trzy elementy są kamieniem węgielnym ITI i znacząco przyczyniły się do szybkiego rozwoju i sukcesu implantologii. ITI zyskał reputację dzięki naukowej dyscyplinie w połączeniu z silnym skupieniem się na pacjencie. Organizacja wspiera założenie dobrze udokumentowanych wytycznych leczenia, popartych obszernymi testami klinicznymi i długoterminowymi wynikami.

Wiele osób w Polsce, ale i w całej Europie nie wie już, czy może sobie pozwolić na normalne życie i z niepokojem myśli o zimie. Mędrcy z różnych mediów dają wskazówki z podniesionym palcem wskazującym: powinieneś gromadzić rezerwy i inwestować pieniądze. Taka rada rozwściecza wielu adresatów.

Wszystko jest drogie i coraz droższe. Całe społeczeństwo odczuwa inflacyjną presję. A co można znaleźć w mediach? Wskazówki i zapewnienia, że węgla nie zabraknie, energia będzie miała niskie ceny. A także porady, jak najlepiej oszczędzać. Wskazówki, które ciągle słyszę, brzmią: „Odłóż pieniądze!”, „Buduj rezerwy!”, „Zainwestuj pozostałe środki!”. Takie rady doprowadzają mnie do szału, ponieważ docierają do ludzi, którzy nie wiedzą, jak zapłacić za obiady dziecka w szkole.

Już dzisiaj podczas zakupów wielu Polaków nie wypełnia całego wózka, lecz jedynie mały koszyk. Nie kupują nowych ubrań. Pomimo konieczności radzenia sobie z rosnącymi kosztami życia pod koniec miesiąca nie mają rzecz jasna pieniędzy na „budowanie rezerw”, „oszczędzanie” czy „inwestowanie”. Każdy grosz obracają trzy razy. Nie sposób uciec od ignoranckich porad. Widać to w mediach: „Zrób listę, zanim pójdziesz na zakupy, i kup tylko to, czego potrzebujesz”. W sumie to najmniej szkodliwa wskazówka dotycząca oszczędzania. Nasuwa się jednak pytanie, czy ludzie, których na nic nie stać, podczas cotygodniowych zakupów powinni mieć wyrzuty sumienia, gdy kupują takie „luksusowe” produkty, jak chipsy, słodycze, świeże owoce, warzywa lub mięso? Słowem, wskazówki udzielane przez bogatych biednym działają na mnie jak płachta na byka. To zwykła ślepota na problemy źle sytuowanych.

Bieda dotyka też studentów, którzy pod koniec miesiąca zbierają ostatnie grosze na makaron i sos pomidorowy. I emerytów, którym niewielka emerytura nie wystarcza na trochę lepsze życie. I ludzi chorych.

W Polsce jest wielu ludzi, których tak bardzo dotknęły podwyżki cen, że nie mogą już więcej zaoszczędzić, aby gromadzić rezerwy. I to już teraz, wczesną jesienią, media, polityka i biznes podsycają obawy przed kosztowną zimą, a to sprawia, że duża część społeczeństwa czuje się bezsilna i zagrożona. Może więc spójrzmy na „dobre rady” z innej strony. Zamiast namawiać do oszczędzania, warto poszukać wskazówek, jak lepiej wiązać koniec z końcem. Bogaci z wyprzedzeniem zadbali, by ich pieniądze pracowały. Porady finansowe z głównego nurtu są dziś bardziej kpiną niż jakąkolwiek pomocą.

Zamiast dawać wskazówki, osoby uprzywilejowane materialnie powinny rozważyć konkretną pomoc: zajrzeć do szafy, by oddać niepotrzebne ubrania. Przekazać niewielkie kwoty na cele charytatywne. Zaprosić kolegów ze szkoły lub współpracowników na kolację w restauracji. Docenią to wszyscy, dla których liczy się każdy grosz. To znacznie lepsza pomoc niż mądre porady, jak oszczędzać, bo to w niczym nikomu nie pomaga.

Andrzej Mroziński

Katarzyna Jarczewska – Partnerka i współwłaścicielka założonej w 1997 roku agencji reklamowej i PR, Media Forum. Ekspert ds. komunikacji, public relations, zarządzania sytuacjami kryzysowymi oraz strategii marketingowych przedsiębiorstw.

Dzisiejszy Marketing 360 stopni jest mniej nachalny, bardziej skrojony na miarę nawet najmniejszej grupy odbiorców i opiera się na zaangażowaniu klienta już w proces tworzenia i promocji produktu. Robi to poprzez wiele dostępnych kanałów komunikacji, które nawet nie śniły się Filipowi Kotlerowi, gdy tworzył biblię marketingu.

Rozmawiając z potencjalnymi klientami, szczególnie tymi niekorporacyjnymi często słyszę od nich pytania czym w zasadzie różni się tradycyjny marketing od modnego dziś marketingu 360 stopni lub copywritng od content marketingu. Niektórzy nawet sugerują, że jest to najzwyczajniej nowo mowa, której stosowanie ma podkreślić, że agencje takie jak Media Forum są zawsze na czasie z trendami. Zawsze tłumaczę każdemu zainteresowanemu, że tak jak zmienia się technologia, tak też zmienia się komunikacja – ta powszechna i ta biznesowa.  Rośnie liczba dostępnych kanałów komunikacji oraz narzędzi, zmienia się też sposób nadawania oraz forma odbioru. Nic nie stoi w miejscu zatem sposoby perswazji do zakupu produktu, skorzystania usługi lub wyboru jakiegoś wzorca również ewoluują. I tak znany nam kiedyś marketing klasyczny skupiał się głównie na promocji produktu lub usługi za pomocą narzędzi marketingowych takich jak reklama, PR, sprzedaż bezpośrednia, czy też działania promocyjne i miał za zadanie sprzedawać nawołując krótkim acz dosadnym call to action „kup teraz!”. Dzisiejszy Marketing 360 stopni jest mniej nachalny, bardziej skrojony na miarę nawet najmniejszej grupy odbiorców i opiera się na zaangażowaniu klienta już w proces tworzenia i promocji produktu. Robi to poprzez wiele dostępnych kanałów komunikacji, które nawet nie śniły się Filipowi Kotlerowi gdy tworzył biblię marketingu. Kanały takie, jak media społecznościowe, platformy e-commerce, czy YouTube, blogi, czy fora dyskusyjne dają fenomenalne możliwości stworzenia spójnego i kompleksowego doświadczenia dla klienta, które obejmuje nie tylko sam produkt, ale również jego opakowanie, dystrybucję i obsługę posprzedażową. Mnogość tych kanałów gwarantuje optymalne dotarcie do każdego konsumenta, do jakiego marka pragnie dotrzeć. Tak samo jest z copywritingiem vs content marketingiem. Jeden jest narzędziem marketingu klasycznego, służącym promocji produktu lub usługi przez reklamę, PR, materiały sprzedaży bezpośredniej, a drugi jest narzędziem, które polega na tworzeniu i dostarczaniu wartościowych treści, takich jak artykuły, strona internetowa, media społecznościowe, newslettery, aplikacje mobilne, blogi, filmy, infografiki, media społecznościowe itp., Treści te są dostosowywane do potrzeb i zainteresowań odbiorców i służą głównie do budowania sympatii i lojalności wobec marki. Content marketing może być skutecznym narzędziem PR i marketingu 360 stopni, ponieważ i tu pozwala na komunikowanie się z odbiorcami w sposób naturalny i nienachalny. Dzięki temu, że treści są przygotowywane z myślą o konkretnych grupach docelowych, są one bardziej angażujące i spójne z przekazem marki. Narzędzie to jest szczególnie skuteczne w połączeniu z formami marketingu klasycznego, takimi jak reklama, promocja czy public relations. Warto jednak pamiętać, że content marketing wymaga ciągłego dostarczania wartościowych treści i ciągłego dostosowywania się do potrzeb odbiorców. Celem nadrzędnym jest zaangażowanie odbiorców poprzez dostarczanie im wartościowych treści i nienachalne promowanie produktów czy usług.

Zmienia się nasz świat, zmienia się nasze postrzeganie togo co ważne a co nie, bo wraz z postępem zmieniają się nasze potrzeby, a wraz z nimi trendy w komunikacji tego wszystkiego. Dobra agencja, to taka która entuzjastycznie reaguje na rzeczywistość rynku, dynamicznie dostosowując się do trendów. Dlatego Media Forum od lat buduje swój prężny zespół, w oparciu o ekspertów, którzy są zawsze na czasie i kreatywnością wyprzedzają mainstream.

Autor:

Katarzyna Jarczewska, współzałożycielka agencji Media Forum.